https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/Recent content in कॅरम खेळाडू मार्गदर्शक on Carrom Coach Arun DeshpandeHugomrhttps://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-01/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-01/<p><em>गाईडसाठी अरुणचे अग्रलेख, कॅरमचे उद्दिष्ट आणि मूलभूत गोष्टी — force, बसण्याची स्थिती, फूटवर्क, उंची आणि चार पकड.</em></p> <h2 id="पढ">पुढे</h2><p>मी माझे पहिले पुस्तक मराठीत लिहिले आणि जानेवारी 1982 मध्ये मॅजेस्टिक पब्लिकेशनने प्रकाशित केले. मला उद्घाटन दिल्याबद्दल कै. श्री. केशवराव कोठावळे यांचे आभार. मी पुस्तकाचा इंग्रजीत अनुवाद करून त्यात काही भर टाकून ते पुन्हा मॅजेस्टिक पब्लिकेशनने प्रकाशित केले, यावेळी श्री. अशोक कोठावळे यांनी जोखीम पत्करली कारण हे त्यांचे इंग्रजीतील पहिले प्रकाशन होते. मला फक्त भारतातील इतर राज्यांतच नव्हे तर कॅरमप्रेमी देशांतही व्यासपीठ दिल्याबद्दल त्यांचे लाख लाख आभार. मला वाटले की या विषयावर अधिक लिहिण्यासारखे काही नाही कारण मी या पुस्तकात सर्वकाही समाविष्ट करण्याचा प्रयत्न केला. माझी पत्नी अंजली माझ्यामागे अनेक वर्षे मला दुसरे पुस्तक लिहायला सांगत होती. मी माझी कॅरम कारकीर्द खेळण्यापासून कोचिंगकडे वळवली आणि मग इतर खेळाडूंच्या समस्या सोडवून मी खेळातील गुंतागुंत शिकलो. बोटांच्या नखांची समस्या असो किंवा पकड किंवा कॅरम बोर्डवरील कोणतीही पोझिशन असो अनेक खेळाडूंच्या कॅरम समस्यांचा मला आनंद व्हायला लागला. मी माझ्या सर्व विद्यार्थ्यांचे आभार मानतो ज्यांनी मला अप्रत्यक्षपणे त्यांच्या समस्या सांगून हे पुस्तक लिहिण्यास मदत केली. मी बँक स्पोर्ट्स बोर्ड, स्टेट कॅरम असोसिएशन, ऑल इंडिया कॅरम फेडरेशन आणि स्वित्झर्लंड, जर्मनी, इटली, फ्रान्स, यूके, मालदीव आणि श्रीलंका या कॅरम फेडरेशन्सचे मनापासून आभार मानतो ज्यांनी मला प्रशिक्षकाची संधी दिली ज्यामुळे मला खेळाडूंच्या अडचणीतून बरेच साहित्य गोळा करण्यात मदत झाली. मी माझी पत्नी अंजली यांच्याशी कॅरमवर अनेक विषयांवर तपशीलवार चर्चा केली आणि तिने अनेक विषय सुचवले ज्यामुळे मला हे पुस्तक लिहिण्याची प्रेरणा मिळाली. हे पुस्तक लिहायला बरीच वर्षे लागली. मला आशा आहे की जगभरातील सर्व खेळाडूंना हे पुस्तक आवडेल आणि त्यांच्या टिप्पण्या मला माझ्या प्रिय खेळावर अधिक लिहिण्यासाठी नक्कीच प्रेरणा देतील.</p>https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-02/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-02/<p><em>कॅरम हा भौतिकशास्त्र, भूमिती आणि गणिताचा खेळ का आहे — कोन, force आणि रीबाउंड्सचा विचार कसा करायचा.</em></p> <h2 id="खळमग-वजञन">खेळामागे विज्ञान</h2><p>कॅरमचा खेळ पूर्ण झाला. त्यात तीन विषय सामील आहेत:</p> <div class="definition-grid"> <div class="definition-card"> <span class="term">भौतिकशास्त्र</span> <p class="def">force बद्दल सर्व. प्रत्येक स्ट्रोकसाठी भिन्न force आवश्यक असते — जेव्हा नाणे, striker आणि पॉकेट लाइन अप सॉफ्ट touch पासून, भूमिती तुमच्या विरुद्ध कार्य करते तेव्हा हार्ड हिटपर्यंत.</p> </div> <div class="definition-card"> <span class="term">भूमिती</span> <p class="def">स्ट्रोक खेळण्यासाठी तुम्हाला कोणते कोन माहित असणे आवश्यक आहे. प्रत्येक स्ट्रोक एक प्रमेय आहे; प्रमेये जाणून घ्या आणि तुम्ही बोर्डवरील कोणतीही स्थिती हाताळू शकता.</p>https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-03/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-03/<p><em>कॅरमचे मुख्य स्ट्रोक, फोटोंसह एक-एक करून चालत गेले.</em></p> <p>स्ट्रोक</p> <p>मी माझ्या आधीच्या पुस्तक &ldquo;कॅरम स्किल अँड टेक्निक&rdquo; मध्ये सर्व मूलभूत स्ट्रोक आणि काही प्रगत स्ट्रोकची चर्चा केली आहे, येथे मी तुम्हाला आणखी काही स्ट्रोक देत आहे.</p> <p><img src="https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/images/book/players-guide/fig-14.jpg" alt="आकृती 1" loading="lazy"> </p> <p>आकृती 9 मध्ये समोरच्या खिशात पांढऱ्या नाण्याला प्रवेश नाही. तुमच्यापैकी बरेचजण हे काळे नाणे मूळ चौकटीत आणण्याचा प्रयत्न करत असलेले कोणतेही काळे नाणे काढून बचाव करण्याचा प्रयत्न करतील परंतु या प्रयत्नात तुम्ही प्रतिस्पर्ध्याला वळण द्याल आणि विरोधक काय हालचाल करेल हे तुम्हाला कधीच कळणार नाही आणि कदाचित तुम्ही बोर्ड गमावू शकता. आकृतीत दाखवल्याप्रमाणे तुम्ही तुमचे पांढरे नाणे cut डावीकडे किंवा उजव्या बेस पॉकेटमध्ये cut ने करू शकता.</p>https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-04/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-04/<p><em>पंच, प्रेक्षक, विरोधक यांच्याशी वागणे; टेबलवर नशीब आणि वक्तशीरपणाची भूमिका.</em></p> <p>DICIPLINE</p> <h2 id="वगणक">वागणूक</h2><p>वक्तशीरपणाचे वर्तन</p> <p>खेळाडूची वागणूक खूप महत्त्वाची असते.</p> <h2 id="अपयरश-वरतन">अंपायरशी वर्तन</h2><p>मी काही खेळाडूंना पंचांशी अतिशय उद्धटपणे बोलताना पाहिले आहे ज्यामुळे त्यांच्याशी संबंध बिघडतात. मला खरंच समजत नाही की खेळाडू पंचांशी गैरवर्तन का करतात? त्यांना काय मिळणार? काहीवेळा खेळाडूंना असे वाटते की त्यांना अंपायरपेक्षा चांगले नियम माहित आहेत आणि म्हणून ते वाद घालतात. मी तुम्हाला सांगतो की, मुख्य रेफ्री बोलावण्याची सुविधा कोणत्याही खेळाडूला या गेममध्ये घेता येणार नाही. जर तुम्ही पंचाच्या निर्णयावर समाधानी नसाल तर तुम्ही मुख्य रेफरीला कॉल करू शकता. जरी मुख्य पंचाचा निर्णय देखील तुमच्या विरोधात गेला तर तुम्हाला निषेध शुल्क भरून त्यांच्या निषेधावर खेळण्याचा आणि घटनेचा आणि नियमाचा हवाला देऊन लेखी निषेध नोंदवण्याचा अधिकार आहे. अशी सुविधा इतर कोणत्याही खेळात उपलब्ध नाही, असे संरक्षण तुम्हाला दिले जात असेल तर तुम्ही पंचांशी वाद का घालता? दुसरीकडे, जर तुम्ही अंपायरशी चांगले वागलात, तर तो/तिला तुमच्याबद्दल आदर असेल. मुंबईचा पाच वेळा राष्ट्रीय चॅम्पियन असलेल्या सुहास कांबळीला मी पंचांशी असे वागताना पाहिले आहे की प्रत्येक पंच त्याच्या सामन्याचा संदर्भ घेण्यासाठी उत्सुक होते. आम्हाला कोणत्याही पंचाशी कधीच अडचण आली नाही, कधी कधी तो आमच्या प्रतिस्पर्ध्याचा चांगला मित्र होता. महाराष्ट्रात झालेल्या स्पर्धांमध्ये मी माझ्या विरोधकांच्या मित्रांना माझ्या प्रतिस्पर्ध्यांचे हितचिंतक आहेत हे माहीत असूनही त्यांना सामन्यांचा संदर्भ देण्याची विनंती केली होती. मला त्यांच्यापैकी कोणाचीही अडचण आली नाही. जर तुमचा हेतू चांगला असेल तर तुमचे काहीही वाईट होणार नाही. जुन्या काळी स्पर्धेचे आयोजक सामन्यापूर्वी बोर्ड समतल करायचे. मी मद्रास (चेन्नई) येथे माझ्या सामन्याला बसलो आणि लगेच लक्षात आले की आमची फळी नीट समतल झाली नाही. मी आमच्या पंचांना बोर्ड समतल करण्यासाठी मला पॅकिंग देण्यास सांगितले पण पंच आधीच बोर्ड समतल असल्याचे सांगून पॅकिंग देण्यास टाळाटाळ करत होते. माझ्या प्रतिस्पर्ध्यानेही समपातळीसाठी सहमती दर्शवली</p>https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-05/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-05/<p><em>कौशल्य म्हणून एकाग्रता आणि निरीक्षण; खेळण्याच्या पृष्ठभागाचे घटक — बोर्ड पातळी, गुळगुळीतपणा, फ्रेम बाऊन्स, खिशातील वर्तन, नाणे गुणधर्म.</em></p> <p>चॅम्पियन होण्यासाठी खेळाडूसाठी आवश्यक गुणवत्ते</p> <p>मी माझ्या शेवटच्या पुस्तक &ldquo;कॅरम तंत्र आणि कौशल्य&rdquo; मध्ये खेळाडूला चॅम्पियन होण्यासाठी आवश्यक असलेल्या गुणांची चर्चा केली आहे.</p> <p>येथे मी आणखी काही गुणांवर चर्चा करणार आहे आणि आधीच चर्चा केलेल्या गुणांसाठी अधिक साहित्य देण्याचा प्रयत्न करीत आहे.</p> <h2 id="एकगरत">एकाग्रता</h2><p>एकाग्रता म्हणजे काय? एकाग्रता आहे</p> <p>लक्ष केंद्रित करण्याची क्षमता</p> <p>लक्ष केंद्रित करण्यासाठी विस्तृत करण्याची क्षमता</p>https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-06/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-06/<p><em>केव्हा गुन्हा खेळायचा आणि केव्हा बचाव; आपले मजबूत आणि कमकुवत गुण जाणून घेणे; मारेकऱ्याची अंतःप्रेरणा जी खेळ बंद करते.</em></p> <p>नियोजन</p> <p>अचूक नियोजन खेळाडूला परिपूर्ण बनवते. ब्रेकनंतर लगेच तुम्ही कॅरम बोर्डवरील नाण्यांची स्थिती पाहिली पाहिजे आणि कोठून सुरुवात करायची आणि तुम्ही कसे पुढे जायचे ते ठरवले पाहिजे. कॅरम हा केवळ नाणी खिशात घालण्याचा खेळ नसून नियोजनाचा खेळ आहे. चॅम्पियन्सपेक्षा नाणी खिशात घालण्यात सरस असलेले अनेक खेळाडू आहेत; stil1 केवळ त्यांच्या खराब नियोजनामुळे ते चॅम्पियनला हरवू शकत नाहीत. तुम्ही अशा प्रकारे खेळायला सुरुवात केली पाहिजे की जेव्हा तुम्ही खेळण्याचे वळण गमावले तेव्हा तुम्हाला नेहमीच अनुकूल स्थिती मिळावी. तुमची स्थिती सुधारण्यासाठी तुम्ही नेहमी कॅरम बोर्डवरील प्रत्येक नाण्याचा फायदा घ्यावा. जेव्हा मी युरोपियन देशांमध्ये गेलो होतो आणि काही क्लबमध्ये खेळलो तेव्हा त्या क्लबच्या सदस्यांकडून मला कौतुक मिळाले. त्यांच्या भाषणात त्यांनी माझे वर्णन कॅरमचे डॉक्टर, कॅरमचे प्राध्यापक, कॅरमचे गणितज्ञ असे केले. पण मला सर्वात जास्त आवडलेली टिप्पणी एका सदस्याची होती ज्याने आपल्या भाषणात सांगितले की ते एक striker वापरत आहेत तर मी तीन स्ट्रायकर वापरत आहे.</p>https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-07/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-07/<p><em>झोप, दीर्घ श्वासोच्छ्वास, नामजप आणि मानसिक सराव - मनाला हाताच्या बरोबरीने प्रशिक्षण देणे.</em></p> <p>शारीरिक फिटनेस</p> <p>कोणत्याही खेळात शारीरिक तंदुरुस्ती अत्यंत आवश्यक असते. कॅरमचा खेळही त्याला अपवाद नाही. जेव्हा एखादा खेळाडू मोठ्या स्पर्धा खेळतो तेव्हा त्याला प्रतिस्पर्ध्यावर अवलंबून अर्धा तास ते तीन तासांपेक्षा जास्त कालावधीचे चार ते पाच सामने खेळावे लागतात. इतका वेळ खेळल्याने या खेळात गुंतलेल्या त्याच्या शरीराच्या प्रत्येक अवयवावर ताण येतो. या खेळात सामील असलेल्या शरीराच्या अवयवांसाठी मी खालील योगासनांचा सल्ला देतो.</p>https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-08/Mon, 03 Aug 2026 00:00:00 +0000https://swapnild2111.github.io/arundeshpande/mr/books/students/carrom-players-guide/chapter-08/<p><em>भय आणि चिंता हाताळणे, भावनांवर नियंत्रण ठेवणे, निर्णय घेणे, आहार आणि वृत्ती जे विजेत्यांना पराभूतांपासून वेगळे करतात.</em></p> <p>मानसशास्त्र</p> <h2 id="भत">भीती</h2><p>मी वाचले आहे की मानसशास्त्र शब्दकोष भीती ही नकारात्मक भावनिक अवस्था म्हणून परिभाषित करतात, ती समज, आकलन आणि पराभवाची जाणीव यांच्या प्रतिक्रियेचा परिणाम आहे. काहीवेळा खेळाडू स्वतःबद्दल आणि कामगिरीबद्दल नकारात्मक वृत्ती विकसित करू शकतात. भीतीचे परिणाम म्हणजे तणाव, असहायता,</p> <h2 id="आतम-नयतरण">आत्म-नियंत्रण.</h2><p>जलद श्वास घेणे, धडधडणे, लाल किंवा फिकट होणे, घाम येणे किंवा थंडी वाजून येणे, पोटदुखी किंवा थरथरणे असे काही शारीरिक बदल देखील होऊ शकतात.</p>